ชาวนา อาชีพที่ไม่เคยรู้จักคำว่า "รวย" เงิน แต่รวยน้ำใจ

เป็นที่ทราบกันดีว่าช่วงนี้ เป็นฤดูของการดำนาของชาวนาในหลายๆ พื้นที่ บางที่ก็ปลูกกันเสร็จแล้ว บางที่ก็กำลังลงแปลงนา เมื่อวันที่ 13 ส.ค. มีโอกาสกลับบ้านที่อำเภอดอยสะเก็ด ก็ไม่ลืมที่จะเก็บภาพมาฝาก

ตั้งแต่มีกล้องถ่ายรูปเป็นของตัวเอง เป็นความตั้งใจตั้งหลายปีมาแล้ว ที่อยากจะเก็บภาพชาวนาแบบครบวงจร ตั้งแต่การไถนาด้วยควาย การหว่านกล้า การปลูกข้าว ดำนา จนถึงการเกี่ยวข้าว เป็นเม็ดข้าวออกมา
แต่จนแล้ว จนรอด ผ่านมาหลายปีก็ไม่มีโอกาสได้ทำสักที ด้วยเวลา การทำงานที่หนาแน่น
ปีนี้เลยทำตัวให้ว่าง นัดคุณลุง คุณป้าที่ข้างบ้านซึ่งเป็นชาวนาไว้ ว่าจะไปถ่ายรูปสักหน่อย

เป็นภาพที่เห็นชินตาของผมเองมาตั้งแต่เป็นเด็ก เพราะผมนั้นเป็นลูกชาวนา ตอนอยู่โรงเรียนที่บ้านว่างก็ออกท้องทุ่งประจำ แต่ไม่ได้ช่วยอะไรมากนัก เพราะยังเด็ก
เพราะพ่อ-แม่เป็นชาวนา จึงทำให้รู้ขั้นตอนของการทำนาบ้างพอสมควร

เริ่มเล่าเรื่องด้วยภาพนี้เลยนะครับ
ไปถึงทุ่งนาที่บ้าน มองเห็นท้องทุ่งเขียวขจี ด้วยต้นกล้าข้าวที่ปลูกเอาไว้

ต้นกล้าข้าวนั้น ใช้ข้าวเปียกแช่น้ำ พอให้มีรากออกมาหน่อยนึ่ง ก็นำมาหว่าน เรียกว่าหว่านกล้า ใช้เวลาประมาณ 3-4 สัปดาห์ก็โตพอจะนำไปปลูกกันแล้ว

การถอนกล้าข้าว ใช้กำลังคนถอน ซึ่งคนส่วนใหญ่จะมาร่วมกันลงแขก คนเมืองทางบ้านผมเรียกว่า "เอามื้อ" กล่าวคือเขามาช่วยเรา 1 คน พอเขามีงานแบบเดียวกันเราก็ไปช่วยเค้า 1 คน เรียกคำเมืองว่า ซ่ายมื้อ เช่นเดียวกันถ้าเค้ามาช่วยเรา 3 คน เราก็ต้องไปช่วยเค้าคืน 3 คนเช่นกัน
สำหรับคนที่ไม่มีนา ไม่ได้ทำนา ก็อาจจะไม่มาเอามื้อ แต่อาจมารับจ้างเอาเงินก็มี ค่าแรงตอนนี้ (เท่าที่ถามมา) วันละ 150 บาท

การถอนกล้าต้นข้าว ก็ใช้แรงอยู่บ้าง แต่ในแปลงนาต้องมีการนำน้ำเข้าไปด้วยไม่งั้นถอนลำบาก ชัวร์

นอกจากนี้ น้ำในแปลงนา ที่ปลูกต้นกล้าข้าว ก็ทำให้ดินร่วน ทำให้รากของต้นกล้ายังคงอยู่ หากรากข้าวไม่ยอมติดมากับต้นกล้า แต่หลุดคาในดินแทน การนำไปปลูกย่อมไม่ได้ผล

ถอนกล้าข้าวขึ้นมาได้สักหนึ่งกำ แล้วก็ต้องนำมากระแทกกับเท้าสักหน่อย
คือเอามาฟาดกับฝ่าเท้าว่างั้นเถอะ เพื่อเอาดิน เอาโคลนออกจากรากของต้นกล้าข้าว

ช่วงที่เค้าฟาดเอาดินเอาโคลนออกนิ ใครอย่างไปยืนอยู่ข้างหลังของท่านชาวนานะ
มีสิทธิโดนโคลนเต็มๆ เน้อ

ฟาดอยู่ 2-3 ครั้งดินก็หลุดหมดแล้วแหละ เพราะดินมันชุ่ม ร่วน มาจากน้ำในแปลงนานั่นแหละ

ฟาดเอาดินออกหมดแล้ว ก็นำมามัด โดยใช้ตอกมัดข้าว ก็เป็นการเสร็จไปหนึ่งกำ จากนั้นก็ทำวิธีเดิมอีก

ชาวนาบางคนก็ใช้สิ่งทุ่นแรง ก่อนจะมัดตอกมัดข้าว ก็ทำให้ต้นกล้าเสมอกัน ซึ่งมีผลต่อการตัดปลายต้นกล้าที่เสมอกัน และเวลาปลูกก็ง่าย

เห็นอยู่ลิบๆ โน้น เค้ากำลังทำอะไรนะ

หลังจากถอนกล้าข้าว แล้วมัดเป็นกำๆ แล้ว ก็นำมาตัดหางต้นกล้าออก
งานนี้ได้ ลุงบุญ ชาวนาตัวอย่าง เป็นนายแบบ

การตัดหางกล้า มันก็มีประโยชน์ คือการงอกออกมาใหม่ของต้นข้าวง่ายขึ้น เหมือนเราตัดแต่งกิ่งไม้ เพื่อรอกิ่งใหม่งอกออกมา

วิธีตัดหางนั้นก็ต้องตัดให้พอดี ไม่ตัดเกินเข้าไปในต้นข้าวที่จะงอกออกมาในวันข้างหน้า

เสร็จไปแล้วหนึ่ง

คลิกเพื่อดูไฟล์แนบ

ภาพนี้ อ้ายดุลย์ เอาต้นกล้าที่ถอนออกมาแล้ว มากองให้ลุงบุญตัดหาง

จากนั้น ก็นำต้นกล้าที่ถูกตัดหางแล้ว ขนไปตามแปลงนา เพื่อนำไปปลูก
งานนี้อ้ายพรยักษ์ รับหน้าที่

ช่วยกันหิ้ว

โตขึ้น หนูจะเป็นข้าว อาหารของมนุษย์

กระจายกำลังกันโยนลงไปในแปลงนา รอการดำนาต่อไป

ได้เวลาดำนา หรือปลูกข้าวกันแล้ว

คลิกเพื่อดูไฟล์แนบ

คลิกเพื่อดูไฟล์แนบ

กว่าจะมาเป็นข้าวแต่ละเม็ด

คลิกเพื่อดูไฟล์แนบ

รอหนูโต ต่อไป

คลิกเพื่อดูไฟล์แนบ

แจ่มเน้อว.....งามหลายๆ เจ้า.....ได้เห็นบรรยากาศแบบนี้ คิดถึงก๋างโต้ง......กลิ่นโคลน......สดชื่น....นิ

โห้...สุดยอดแต๊ๆ ครับ กว่าจะได้เป๋นข้าวหื้อกิ๋นแต่ละเม็ดนั้นแสนลำบาก บุญคุณของข้าวนั้นล้ำเหลือพรรณนา ขอบคุณฮูปงามๆ วิถีจีวิต ตี้บ่าค่อยได้พบเจอ ณ เวลานี้ตี้สังคมเมืองบุกรุก คืบคลานเข้าไปแทรกแตนตี้ผืนนาเหล่านี้ครับ

แจ่มสุดๆๆ

ลินก็ลูกชาวนา ค่ะ

สุดยอดดดดด... มากๆ ครับผม. เป๋นดีไค้ไปลุยขี้เปอะโตยอ้ายหนุ่มฯ ขะหนาดต้าาา...(เป๋นนาข้าวนึ่ง แม่นก่อครับ...)

กึ๊ดเติงหายามเป๋นละอ่อน...ไปจ้วยเปิ้นตกกล้า(เอามัดกล้าโยนไปกลางนา)ม่วนขนาด..
ผมหันต๋าแหลวตวย...นึกว่าสมัยใหม่เปิ้นบ่ใจ้ละอี้...

เห็นภาพแล้วคิดถึงบ้านเกิดครับผม

สุดยอดครับ เหมือนสารคดี เลยครับ...

ข้าเจ้าก่ลูกจาวนาเจ้า สมัยตี้ยังอยู่ตี้บ้าน เป็นหล่ะอ่อนวัยรุ่น ตี้บ้านก็จะสอนฮื่อปลูกนาละเจ้า(ดำนา) แม่จะเลือกวันตี้เป็นวันหยุด คือวันเสาร์หรือว่าอาทิตย์ เพื่อที่จะได้สอนเฮาปลูกนาโตยคนเถ้าคนแก่เปิ้นจะสอน จะจับกล้าข้าวอย่างใดปั๊กลงไปในดินแล้วมันถึงจะขึ้น แล้วต้องปั๊กฮื่อมันเป็นแนวเป็นแถวงาม ๆ โตยเจ้า ถ้าปั๊กบ่องามก็จะโดนเปิ้นว่าฮื่อ การปลูกนานี่บ่งบอกความเป็นตํ่วของเฮาได้เลยน่าเจ้าว่าเฮาเป็นคนจะใด ใจ๋เย็นก๊ะว่าใจ๋ฮ้อน เวลาตี้ข้าวแก่ถึงเวลาต้องเกี่ยวข้าวก็ต้องไปเกี่ยวข้าวกับเปิ้นโตย แบบว่าต้องยะเป็น**้อย่างเลยเจ้า ตี้เปิ้นสอนก่เพื่อฮื่อเฮาฮู้ว่าเปิ้นยะก๋านอิดขนาดไหน เฮามีหน้าที่เฮียนหนังสือก็ต้องตั้งใจ๋เฮียนฮื่อสมกับความตั้งอกตั้งใจ๋ของป้อแม่ตี้ยะก๋านนักขนาดไหน เพื่อเฮาจะได้เฮียนสูงๆ บ่าต้องมายะก๋านหนักเหมือนเปิ้น .... เวลาว่างตี้บ้านแม่ตอผ้าโตย ข้าเจ้าก็จำเป็นได้หัดตอกับเปิ้นโตยเจ้า แต่ก็ม่วนดี แถมเป็นความฮู้ติดตัวเฮาโตย ว่าแล้วก็กิดเติงหาบ้านขนาด...

กว่าจะได้ข้าวมาแต่ละเม็ดนี้ไม่ง่ายเลยนะครับ บรรยายได้บรรยากาศสุดๆเลยครับ อ้ายหนุ่ม สุดยอดดแต้ๆ

ประมาณกันว่า ข้าวสาร 1 ขีดมี 5,700 เมล็ด
หากคนไทยทุกคนกินข้าวเหลือไว้ในจานมื้อละ 1 เมล็ด
(คงไม่มีใครเก็บรวบรวมข้าว 1 เมล็ด เพื่อเอาไปเลี้ยงสัตว์ ง่ายๆคือ เสียไปเปล่าๆ)
ลองคำนวณดูว่า
ใน 1 ปี เราสูญเสียข้าวไปเปล่าๆ เท่าไร
อย่าเพียงคิดว่ามีเงินมากพอจะกินทิ้งกินขว้างได้
กว่าจะได้ข้าวแต่ละรวง...และเมล็ด...เห็นภาพแล้วใช่ไหม?
แล้วจะยังกินทิ้งกินขว้างอีก ก็ตามใจนะ

หนาวนี้ก่าบ่าดีลืม..หน้าเกี่ยวโตยเน้อลูกเพ่..หมีพู.....อิอิ

ภาพชุดนี้สวยมากเลยครับ คนบ้านไหนครับดอยสะเก็ดก็ไปแอ่วบ่อยเหมือนกันครับ

ข้าเจ้าเฮียนเกษตรมา สมัยปี๋1 จ๋านปาไปลงโต้ง ม่วนขนาด อ้ายเว็บ หลกกล้า ฟาดกล้า ไถมีหมดเลยเจ้า วัดฝีมือกั๋นตอนปล่อยน้ำเข้านานั้นเนาะ ไผปลูกบ่าจ้าง กล้าเข้า ลอยฟูฟุ่น แต่ชอบ ปลุกตั้งแต่ปี๋1 จ๋นจบปี๋4
ปลูกแล้วเกี่ยวโตย ฟาดโตยครบวงจร กายหย่าวๆ แล้วหน้าเข้าละบ๋อ ละนาไว้เดือนสองเดือน เอาละ ขุดปู๋
ทำบาป แหะๆ เอาปู๋มาคั่วใส่เกลือ หอม มัน แต่เตื้อเดียวย้าง เอ็นดูมันเจ้า มาบ่ะเดี่ยวเลยติดนิสัย
ปีไหนๆ ก่อต้องเซาะแอ่วต๋ามโต้ง ต๋ามบ้านนอก บ้านไหนบ่ามีไฟฟ้า เจ้าซ้ำหุุมขนาด
ว่าแล้ว เดือนตุลา ไปแอ่วดีกว่า ว่าจะเข้าป๋างอุ๋ง รอบสองลวดแว่ปาย